Drut spawalniczy AlMg4,5Mn, oznaczany według klasyfikacji AWS jako ER5183, jest spoiwem aluminiowo-magnezowym przeznaczonym przede wszystkim do spawania konstrukcji, w których wymagana jest wysoka wytrzymałość złącza oraz dobra odporność na korozję.
Jego skład chemiczny nie jest przypadkowy. Oprócz około 4,5% magnezu drut zawiera również mangan, który odróżnia go między innymi od popularnego drutu AlMg5 (ER5356).
To właśnie kombinacja magnezu i manganu sprawia, że ER5183 jest często stosowany do spawania wysokowytrzymałych stopów aluminium serii 5xxx, szczególnie w konstrukcjach transportowych, morskich i innych odpowiedzialnych elementach spawanych.
Oznaczenie informuje o najważniejszych składnikach stopowych drutu:
Według normy EN ISO 18273 drut występuje jako:
S Al 5183 (AlMg4,5Mn0,7(A))
Natomiast według klasyfikacji AWS A5.10 jego oznaczenie to:
ER5183
Magnez odpowiada przede wszystkim za podwyższenie wytrzymałości stopu Al-Mg oraz jego dobrą odporność na korozję. Mangan wspomaga uzyskanie odpowiednich właściwości mechanicznych spoiwa i jest jednym z elementów odróżniających skład ER5183 od innych popularnych drutów aluminiowych.
Przy spawaniu aluminium nie wystarczy po prostu użyć dowolnego drutu zawierającego aluminium i magnez. Spoiwo trzeba dobrać do konkretnego stopu materiału podstawowego oraz właściwości, jakie ma mieć wykonane złącze.
ER5183 stosuje się przede wszystkim tam, gdzie istotne jest uzyskanie wysokiej wytrzymałości mechanicznej spoiny przy jednoczesnym zachowaniu dobrej odporności na korozję.
Dobrym przykładem są konstrukcje wykonywane ze stopów takich jak EN AW-5083. W takich zastosowaniach wybór odpowiedniego spoiwa ma wpływ na właściwości całego złącza, a nie tylko na wygląd wykonanej spoiny.
Dlatego ER5183 nie należy traktować jako „lepszej wersji” ER5356. Są to dwa różne spoiwa, których dobór powinien wynikać z gatunku aluminium oraz wymagań konstrukcji.
| Parametr | Typowa wartość | Co oznacza w praktyce? |
|---|---|---|
| Wytrzymałość na rozciąganie Rm | około 275 MPa | Określa maksymalne naprężenie, jakie może przenieść materiał spoiny przed zerwaniem. |
| Granica plastyczności Rp0,2 | około 125 MPa | Informuje, przy jakim naprężeniu materiał zaczyna ulegać trwałemu odkształceniu. |
| Wydłużenie A | około 17% | Pokazuje zdolność materiału spoiny do odkształcenia przed zerwaniem. Wyższa wartość oznacza większą plastyczność. |
Podane wartości są typowymi właściwościami stopiwa i mogą różnić się w zależności od producenta, technologii spawania oraz parametrów procesu.
Oba druty należą do grupy spoiw aluminiowo-magnezowych i na pierwszy rzut oka mogą wydawać się bardzo podobne. Różnią się jednak składem chemicznym i zastosowaniem.
| Cecha | ER5183 – AlMg4,5Mn | ER5356 – AlMg5 |
|---|---|---|
| Typ spoiwa | Al-Mg-Mn | Al-Mg-Cr |
| Zawartość Mg | około 4,5–5% | około 5% |
| Charakterystyczny dodatek | mangan | chrom |
| Typowe zastosowanie | wysokowytrzymałe konstrukcje Al-Mg, konstrukcje morskie i transportowe | uniwersalne spawanie wielu stopów aluminium serii 5xxx i wybranych 6xxx |
| Dobór | gdy istotna jest wysoka wytrzymałość złącza i odpowiedni dobór do stopu podstawowego | gdy wymagane jest uniwersalne spoiwo Al-Mg odpowiednie do danego stopu aluminium |
Nie należy więc zakładać, że jeden z tych drutów jest zawsze lepszy. O właściwym wyborze decyduje materiał podstawowy oraz wymagania stawiane gotowemu złączu.
Drut ER5183 jest przeznaczony przede wszystkim do spawania stopów aluminium zawierających magnez.
Znajduje zastosowanie między innymi przy spawaniu stopów z grupy 5xxx, w tym wysokowytrzymałych stopów Al-Mg wykorzystywanych w konstrukcjach spawanych.
Może być również stosowany do wybranych stopów serii 6xxx, jednak w ich przypadku dobór spoiwa powinien uwzględniać konkretny gatunek materiału oraz wymagania dotyczące właściwości złącza.
Nie powinno się więc dobierać drutu wyłącznie na podstawie informacji, że materiał należy do „serii 5000” albo „serii 6000”.
Ze względu na połączenie wysokiej wytrzymałości oraz dobrej odporności na korozję ER5183 stosowany jest między innymi w:
Szczególne znaczenie ma tutaj odporność stopów Al-Mg na działanie środowiska morskiego, dlatego ER5183 jest często spotykany w konstrukcjach mających kontakt z wodą morską.
W przypadku spawania metodą MIG stosuje się gaz obojętny, najczęściej czysty argon. Przy określonych zastosowaniach wykorzystywane są również mieszanki argonu z helem.
W metodzie MIG stosowana jest biegunowość:
DC+ – elektroda dodatnia.
Duże znaczenie ma przygotowanie aluminium przed spawaniem. Powierzchnia powinna być wolna od:
Tlenek aluminium ma znacznie wyższą temperaturę topnienia niż samo aluminium, dlatego jego obecność może utrudniać prawidłowe tworzenie jeziorka spawalniczego.
Trzeba również pamiętać, że drut aluminiowy jest znacznie bardziej miękki niż drut stalowy. Układ podawania powinien więc być odpowiednio przygotowany do pracy z aluminium.
W przypadku stopów aluminium zawierających większą ilość magnezu istotna jest również temperatura, w której gotowa konstrukcja będzie pracowała przez długi czas.
Złącza stopów Al-Mg zawierające ponad około 3% magnezu mogą podczas długotrwałej pracy w podwyższonej temperaturze wykazywać zwiększoną podatność na określone formy korozji, w tym korozję naprężeniową.
Dlatego w konstrukcjach przeznaczonych do długotrwałej pracy w temperaturach przekraczających około 65°C dobór zarówno materiału podstawowego, jak i spoiwa powinien być analizowany indywidualnie.
Nie oznacza to, że „drutu ER5183 nie wolno używać powyżej 65°C”. Problem dotyczy właściwości gotowego złącza oraz warunków jego długotrwałej eksploatacji.
Sam skład chemiczny ER5183 nie powoduje, że jest to drut przeznaczony wyłącznie dla bardzo doświadczonych spawaczy. Trudność wynika raczej ze specyfiki spawania aluminium.
Aluminium:
Dlatego prawidłowe ustawienie urządzenia i przygotowanie materiału mają przy spawaniu aluminium szczególnie duże znaczenie.
AlMg4,5Mn (ER5183) jest specjalistycznym spoiwem aluminiowo-magnezowym przeznaczonym przede wszystkim do wykonywania wytrzymałych i odpornych na korozję połączeń stopów aluminium.
Wyróżnia je obecność około 4,5% magnezu oraz dodatku manganu. Dzięki temu znajduje zastosowanie między innymi przy spawaniu wysokowytrzymałych stopów serii 5xxx wykorzystywanych w konstrukcjach morskich, transportowych i przemysłowych.
ER5183 nie jest po prostu „lepszym ER5356”. Oba druty mają swoje zastosowanie, a właściwy wybór powinien wynikać przede wszystkim z gatunku spawanego aluminium oraz wymaganych właściwości gotowego złącza.
Tak. ER5183 jest często stosowany do spawania stopu EN AW-5083, szczególnie gdy istotne jest uzyskanie wysokiej wytrzymałości mechanicznej złącza oraz dobrej odporności na korozję. Dobór spoiwa powinien jednak zawsze uwzględniać wymagania konkretnej konstrukcji i technologii spawania.
Nie należy traktować tych drutów jako automatycznych zamienników. Oba są spoiwami Al-Mg, ale różnią się składem chemicznym i właściwościami. ER5183 jest szczególnie stosowany tam, gdzie wymagane są wysokie właściwości mechaniczne złącza, natomiast ER5356 jest bardzo szeroko wykorzystywany jako spoiwo do wielu stopów aluminium. Wybór powinien zależeć od gatunku materiału podstawowego i wymagań stawianych spoinie.
Może być stosowany do wybranych stopów serii 6xxx, ale nie jest to wybór uniwersalny dla całej tej grupy. Przy stopach Al-Mg-Si dobór spoiwa zależy m.in. od gatunku materiału, wymaganej wytrzymałości, odporności na korozję i właściwości technologicznych złącza. Dlatego przed zastosowaniem ER5183 należy sprawdzić zalecenia dla konkretnego stopu.
Spoiwo ER5183 należy do stopów Al-Mg o wysokiej zawartości magnezu. W przypadku długotrwałej eksploatacji w temperaturach przekraczających około 65°C niektóre złącza stopów Al-Mg mogą wykazywać zwiększoną podatność na niekorzystne zmiany strukturalne i korozję naprężeniową. Z tego względu przy takich warunkach pracy dobór materiału podstawowego i spoiwa powinien być analizowany indywidualnie.
Najczęściej stosuje się czysty argon. Przy określonych grubościach materiału i wymaganiach technologicznych mogą być używane również mieszanki argonu z helem, które zwiększają ilość ciepła dostarczanego do złącza. Gaz aktywny stosowany przy spawaniu stali metodą MAG nie jest właściwym wyborem do spawania aluminium.
Średnicę drutu należy dobierać do grubości spawanego materiału, zakresu prądu, typu urządzenia i wymaganej wydajności spawania. Cieńszy drut ułatwia pracę przy mniejszych prądach i cieńszych elementach, natomiast większe średnice stosuje się przy grubszych materiałach i większej wydajności stapiania. Nie należy dobierać średnicy wyłącznie na podstawie gatunku drutu.
Aluminium jest znacznie bardziej miękkie niż stal, dlatego jego podawanie wymaga odpowiednio przygotowanego układu. Stosuje się m.in. właściwe rolki podające, prowadniki przeznaczone do aluminium oraz możliwie płynną drogę prowadzenia drutu. Przy długich przewodach lub problemach z podawaniem pomocne mogą być rozwiązania typu push-pull.
Opracowanie merytoryczne: zespół Koronet Sp. z o.o.
Ostatnia aktualizacja: 18 września 2026 r.